Siz Sordunuz Emre Kongar Yanıtladı

Siz sordunuz, tüm zamanların en zarif ve en âkil hocası Emre Kongar içtenlikle yanıtladı.

Efe

Cumhuriyetin geleceği tehlikede mi sizce? Biz gençlere ne gibi görevler düşüyor bu anlamda?

Emre Kongar

Sevgili Efe, her rejimin her yerde ve her zaman karşıtları vardır. Ama her rejim her an her yerde tehlikede değildir. Son siyasal ve toplumsal gelişmeler Cumhuriyet’in temel değerleri olan demokrasi, laiklik, insan hakları gibi değerlerin ciddi bir tehlike karşısında olduğunu gösteriyor.

Sevgili Efe kardeşim, gençlik bu temel değerleri savunmak için önce kendini çok iyi yetiştirmeli. Başarılı olmalı. Bu temel değerleri de iyice özümlemeli. Ancak hayatında başarılı bir noktaya gelen gençler bu temel değerlere daha güçlü bir biçimde sahip çıkabilir, sözleri eleştirileri, önerileri anlam kazanır. Esas olarak gençlerin iyi yetişmeleri, başarılı olmaları ve bu temel değerlere sahip çıkmaları gerekmektedir.

Melih Erkan

Akademik kariyer düşünen gençlere neler önerirsiniz?

Emre Kongar

Sevgili Melih, akademik kariyerin iki şartı var: Okumak, okumak, yine okumak… Çalışmak, çalışmak, yine çalışmak. Tabii bu arada, hoşlandığı, çalışmaktan zevk duyacağı bir alanı da iyi belirlemek gerekli. Gençleri, öğrencileri, insanları, okumayı, çalışmayı, araştırmayı, tartışmayı sevmek ve bunları hayatın ekseni yapmak lazım. Ancak insanları seven bir akademisyen iyi bir öğretmen olabilir.

Rezzan Sağıroğlu
Sizinle kişisel olarak görüşmek istiyorum bu mümkün müdür?

Emre Kongar

Tabii Sevgili Rezzan. Her zaman!

Fatih Uğurlu
Gençken hayal ettiğiniz yerde misiniz? Yoksa her şey beklentilerinizin dışında mı gelişti?
Emre Kongar

Sevgili Fatih, evet, gençliğimde hayal ettiğim yerdeyim. Hayatımın nasıl bir çizgi izlediğini merak ediyorsanız, sırasıyla “Yaşamın Anlamı”, “Kızlarıma Mektuplar”, “Babam, Oğlum, Torunum”, “Ben Müsteşarken” ve “Herkesten Bir Şey Öğrendim” adlı kitaplarıma bakabilirsiniz. Şu anda toplumsal olarak hedeflediğim her noktaya erişmiş olduğumu düşünüyorum. Örneğin benim için bu söyleşi kadar önemli olan başka bir şey yok! Siz gençlerle konuşmak, tartışmak, etkileşim, okumak, yazmak, hocalık yapmak… Bunlar beni çok ama çok mutlu ediyor.

Ahmet Kamoğlu

Türkiyede sol oluşumlar emekçiden, yoksuldan çok beyaz Türkler denilen kesimden ilgi görüyor. Bunda bir yanlışlık yok mu sizce?

Emre Kongar

Sevgili Ahmet, evet, çok haklısın. “Beyaz Türkler” nitelemesine karşıyım, ama ne demek istediğinizi anladım. Ne yazık ki sorun Türkiye’deki emekçi örgütlerinde ve siyasal partilerin örgütlenme biçimlerinde. Emekçi örgütleri sınıfsal bilinç ekseninde değil, dinci, milliyetçi veya siyasal parti mensubiyeti eksenlerinde örgütlenmişler. Siyasal partiler ise genellikle sınıfsal bilince yönelmiyorlar… Bütün bunların arkasındaki temel neden ise Türkiye’nin sermaye sınıfı ve işçi sınıfı gibi iki çağdaş sınıf gelişmeden Çok Partili Sistem’e geçmiş olması. Demokrasi gökten zembille inmez… Belli bir sınıfsal, ekonomik, toplumsal ve eğitimsel alt yapı gerekli. Ama kör topal çabalıyoruz işte. Zamanla sorunların daha berraklaşacağına ve demokrasinin Türkiye’de de yerleşeceğine inanıyorum. Gerek “21. Yüzyılda Türkiye” gerekse “Demokrasimizle Yüzleşmek” adlı kitaplarımda bu konuyu çözümlemeye çalıştım.

Nihal Bilgecan

Kendinizi ideolojik yelpazede nasıl konumlandırıyorsunuz? Sosyal demokrat diyebilir miyiz sizin için?

Emre Kongar

Sevgili Nihal, çok haklısın. Ben kendimi pek çok yerde yazılı ve sözlü olarak defalarca, “Önce demokrat, sonra da sosyal demokrat” olarak niteledim. Ayrıca kendimi ciddi bir feminist ve gençlik hakları savunucusu olarak görüyorum. Tabii azınlıkları ve cinsel tercihlerini özgürce yaşamak isteyen grupları da bunların arasına sokabilirsiniz. İnsan hakları bir bütündür ve bu haklardan mahrum bırakılan herkesin yanında yer almak, onlara pozitif ayrımcılık uygulamak gerekir.

Selma
Sinamayla aranız nasıl? En son izlediğiniz filmi bizimle paylaşır mısınız?

Emre Kongar

Sevgili Selma, sinemayı çok seviyorum. Her roman gibi, her film de benim için “Bir evrendir”. Sinema jürilerinde görev de yaptım, sinema yazıları da yazdım. Her yeni filmi izlemeye çalışıyorum. Bu çerçevede “Robin Hood” ile “Sex and the City 2” gibi filmleri de izledim. Klasikleri zaman zaman bir kez daha izliyorum. En son CD’den tekrar izlediğim filmler, “Good Night and Good Luck” ile “Requiem For a Dream” idi.

Korkut Erdemli
İsrail’in son saldırısı hakkında ne düşünüyorsunuz? Hükümet nasıl bir tavır almalı sizce?

Emre Kongar

Sevgili Korkut, İsrail’in yaptığı tabii ki bir cinayet, bir katliam. Hükümet de bu olayı öngöremediği ve tedbir alamadığı için çok hatalı bence. Hiçbir şey, yitirilen dokuz canı mazur gösteremez!

Seyhan Batur

One Dergi’ye gerçekten çok teşekkür ederiz Emre Kongar gibi mükemmel bir insanla bizi biraraya getirdiği için.demokrasi denilince aklıma gelen ilk isimlerdensiniz.programınızı derslerden fırsat buldukça takip etmeye çalışıyorum.şuan siyasal anlamda ülkemizde büyük değişiklikler olmakta.fakat herkesin sadece kendini düşündüğü bir yolda ilerliyoruz bence.peki sizin görüşlerinizle şuan da nasıl bir yoldayız öğrenebilir miyim ve siz devletimizin başında olsaydınız en başta neleri çözmek isterdiniz?şimdiden teşekkür ederim.

Emre Kongar

Sevgili Seyhan, güzel duygularınıza ve sözlerinize çok teşekkür ederim. Çok onur duydum. Benim için bu sözler büyük bir ödül.

Benim görüşüme göre Türkiye siyasal olarak son yıllarda çok iyi bir yolda değil, insan hakları ve demokrasi, Cumhuriyet’in değerleri tehdit altında görünüyor. Fakat toplumsal ve siyasal olaylar bizden bağımsız değildir. Halk, yani bizler, sizler nasıl bir tavır alırsak, ne istersek, ona koşut olarak sonuçları etkileyebiliriz. Zaten bu nedenle demokratik rejim, rejimlerin en sakıncalısı diye niteleniyor: İnsanlar kendi kaderlerini bir ölçüde de olsa etkileyebiliyor.

Sevgili Seyhan, ben Meclis’te çoğunluğa sahip, yani kanun çıkabilecek güçte bir başbakan olsam, insan haklarını korumaya, ekonomik kalkınmayı sağlamaya ve bu kalkınmanın nimetlerinden sosyal adalet çerçevesinde bütün halkı yararlandırmaya çalışan işler yapardım.

Eren Teoman
Montaigne yanlış anlanmış! Ayrıca isterseniz bu cahil halkı yollayalım gaz odalarına kökten çözüm getirelim, ne dersiniz? Ben daha zekiyim, senin yerine de düşünürüm! Peki kimin daha zeki olduğuna kim karar verecek? Küstah bir elitizm kokan bu soruda elle tutulur yan göremedim, bağışlayın!

Emre Kongar

Sevgili Eren, siz de beni bağışlayın. Hangi sorudan söz ettiğinizi anlayamadım. Aşağıda sorduğunuz kendi sorunuzdan mı söz ediyorsunuz yoksa bir başkasınınkinden mi? Aşağıdaki sorunuz dahil, her soruyu elimden geldiğince, açık ve samimi olarak yanıtlamaya çalıştım. Dilerim tatmin olursunuz.

Eren Teoman

Merhabalar,
Baykal’ı kangren uzuv gibi görmeme rağmen, düşüş şeklini sindiremeyen ve -sol kanat oluşumlar içinde, ehven-i şer mantığıyla- eli mahum CHP’deki yeni fügürü destekleyen biri olarak sormak isterim ki, Kılıçdaroğlu gerçekten ne derece Türk Solunu tatmin edecek donanımda? Sakin imajıyla bilinirken, kurultaydaki üslubuyla, Tayyipsi bir dejavu uyandırarak, koltuğa yaklaştıkça değişen siyasetçi psikolojisinin pratiğini yaşattı zaten, eksik olmasın. Yine oradaki söyleminden hareketle; kimliklere değinmeden, salt ekonomi vurgusu ne kadar prim yapar? Söylemi ne kadar sol? Bir sol parti -Türkiyedeki sol oyların oranı baz alındığında- iktidar olabilmek için fikrinden taviz verip orijininden mi uzaklaşmalı, halka solu mu anlatmalı? Görünürdeki Kılıçdaroğlu CHP’si tüm bunların neresinde?

Emre Kongar

Sevgili Eren, ben Kılıçdaroğlu’nun çok doğru politikalar izlediğini ve başarılı olacağını düşünüyorum. Umut ediyorum ki hem CHP’ye çeki düzen verecek, hem Türkiye için anlamlı çözümler önerecek. Tabii ne denli başarılı olabileceğini zamanla göreceğiz.

Akile Bayramoğlu

Kesinlikle bir dahisiniz bana göre. Tespitleriniz çok doğru. Programınızı hiç kaçırmadan her gün bir görev bilinciyle takip ediyorum. Benim sorum yok sadece lütfen kendinize iyi bakınız demek istiyorum. Sizi çok seviyoruz.
Emre Kongar

Sevgili Akile, çok çok teşekkür ederim. Güzel sözlerinle beni layık olmadığım ölçüde övmüşsün. Beni en çok heyecanlandıran konu, öğrencilerimin, okurlarımın, izleyicilerimin benden yararlandıklarını söylemeleri. İşte o zaman yaptıklarımın boşa gitmediğini hissediyorum, yaşamım anlam kazanıyor. Bu açıdan sana tekrar güzel sözlerin ve bana ilişkin dileğin için teşekkür ediyorum. Ne mutlu bana!

Uğurcan

Hocalık yaptığınız okulda değilim ama derslerinize bir kerecik de olsa girmek istiyorum buna izin verir misiniz?

Emre Kongar

Tabii Uğurcan, her zaman, her isteyen derslerime konuk olarak girebilir, giriyor da zaten. Beklerim…

Ayşe Yılmaz

İstanbul’un en çok hangi semtini seversiniz? ve nerde yaşıyorsunuz:)
Sevgili Ayşe, Çarşıkapı’da doğdum. 18 yaşına kadar orada yaşadım. Kapalıçarşıyı, Mahmutpaşa’yı, Mercan yokuşunu, Mısır Çarşısı’nı çok severim. Tabii Çemberlitaş, Beyazıt, Sirkeci, Eminönü ve Sultanahmet’i de… Şimdi de bu yaşımda, zaman zaman Beyazıt’a gidip, sahafları gezip, Kapalıçarşı’dan geçip, Mahmutpaşa’dan veya Mercan’dan aşağı iner, Mısır Çarşısı’ndan çıkıp Sirkeci ve Eminönü’nde dolaşırım. Beyoğlu’nu ve Tünel civarını severim. Çocukken her yaz Çengelköy’e, Vahdettin’in köşküne giderdik kiracı olarak. (“Yaşamın Anlamı” ve “Herkesten Bir şey Öğrendim” adlı kitaplarıma bakılabilir) Boğazın her iki yakasını ve bütün semtlerini çok severim. Ulus’ta oturuyorum.

Ahmet Hasan Durgun

Sıkılmadınız mı metropollerden, gündemden, tartışmalardan vs. güneyde bir sahil kasabasına çekilip sürekli yazsanız, yazsanız… biz de hararetle okusak sizi?

Emre Kongar

Sevgili Ahmet, evet, müsteşarlıktan ayrıldığım zaman hayalim buydu. Daha 1996 yılında Kuşadası’nda plajda yalın ayak yürümeyi hayal ediyordum. Ama aile ilişkileri, üniversite hocalığı, gazete, televizyon buna izin vermedi. Ayrıca galibe doğa, orman, deniz kenarı kadar kent yaşamını da seviyorum. Sizin gibi beni “hararetle okuyanlar” için burada da üretmeye devam ediyorum. Tabii plajda yalın ayak yürüme hayalim devam ediyor. Bunu anımsattığınız için çok teşekkür ederim.

Selma Aslanlı
Daha çok ne tür kitaplar okuduğunuzu merak ediyorum. En son hangi kitabınızı okudunuz örneğin?

Emre Kongar

Sevgili Selma, her tür kitabı okuyorum. Edebiyat, araştırma, inceleme, anı… Daima okuyorum. Yeni çıkan romanları, araştırmaları kaçırmamaya dikkat ediyorum. Tabii hepsini okumaya vakit olmuyor. En son David Byrne’nün Bicycle Diaries adlı kitabını okudum ama, tam bu sıralar Balzac’ın Goriot Baba’sını da tekrar gözden geçirdim. Buket Uzuner’in romanlarını, Hıfzı Topuz’un incelemelerini ve romanlarını hiç kaçırmam.

Emre Işık
Sayin hocam oncelikle bize bu firsati verdiginiz icin tesekkur ederim.
Cok partili hayata gectigimz 20. yuzyilin ikinci yarisindan beri demokrasi hayatimiz hep cesitli engellerle karsilasti. Yasadigimiz sancili darbe surecleri, e-muhtiralar ve bircok darbe girisimi iddiasi demokrasiyi yeterince anlayamadigimizi, kabul edemedigimizi ya da beceremedigimizi gosteriyor gibi. Siyasal birikiminiz, Turkiye’nin sosyo-politik yapisi, tarihte ve gunumuzde yasadigimiz sancili surecler ve dorduncu bir guc olarak kabul edilen medya uzerinden dusunerek, “Demokrasinin Turkiye icin uygun bir sistem olup olmadigi konusunda” ne soyleyebilirsiniz?
tekrar tesekkur eder, basarili hayatinizin devamini dilerim.

Emre Kongar

Sevgili adaşım Emre, anlıyorum sizi: “Demokrasi Türkiye’ye pek uygun değil mi, galiba işlemiyor” diyorsunuz. Haklısınız da. Demokrasi Türkiye’de tam işlemiyor. Ama işleteceğiz. Başka yolu yok. Benim kongar.org adresli siteme girerseniz, bu konuda yazılmış çok makalemi bulacaksınız. Ayrıca “Tarihimizle Yüzleşmek” ve “Demokrasimizle Yüzleşmek” adlı kitaplarımda tam bu sorunuza karşılık verecek yanıtlar var. Büyük resmi görmek için yine benim “21. Yüzyılda Türkiye” adlı kitabıma arada bir bakabilirsiniz.

Sevgili adaşım, tabii sizin de üzerinde durduğunuz medya özgürlüğü bir başka sorun. Hem medyamız çok gelişmiş değil, hem de siyasal iktidarlar sürekli olarak ifade özgürlüğünü sınırlamaya ve kısıtlamaya çalışıyor. Bu da tabii demokrasinin gelişmesini, serpilmesini engelliyor. Galiba medya özgürlüğünü titizlikle korumamız, ve medyanın kalitesinin yükselmesine çalışmamız gerekiyor.

Nihal Tatlısu Gülerce

Sakalınız ve fularınız emre kongar imajının ayrılmaz parçası haline geldi yıllardır. sizin tercihiniz miydi yoksa bu konularda size yardımcı olan bir danışmanınız, imajmakerınız vs. var mı?

Emre Kongar

Sevgili Nihal, bu konuda geriye baktığım zaman 1973 yılında askerden dönüşümü anımsıyorum. Askerlik dönüşü sakal bırakmış ve fular takmaya başlamıştım. Zaman içinde giyim tarzım haline geldi…

Sevgili Nihal, benim hiçbir konuda danışmanım, imajmakerım filan yok… Olamaz da! Ben bir yazarım, bir pop yıldızı değil… Sanıyorum, NTV’de her gün program yaptığım için toplumda böyle bir yanılsama ortaya çıktı. Sabah giyinirken çok nadiren eşime danışırım. Ama giysilerimin pek çoğu armağan. Aileden, dostlardan…

Kemal Erden

Deniz Baykal’ın istifası ve Kılıçdaroğlu’nun seçilmesiyle CHP’de yepyeni rüzgarlar esmeye başladı. Siz ne düşünüyorsunuz bu konuda? Sol’un geleceğinden ümitli misiniz?

Emre Kongar

Sevgili Kemal evet, çok umutluyum. Hem CHP’den, hem soldan umutluyum. Kılıçdaroğlu çok birikimli, çok dürüst ve çok deneyimli bir lider… Genel olarak konuşmalarında belirttiği politikaları da doğru ve akıllıca buluyorum. Dilerim CHP örgütü de kendisinden yeterli derede yararlanır ve Türkiye için geçerli çözüm yollarının üretilmesine destek verir.

Hilmi

Akademisyenlik mi yazarlık mı sizin için daha önemli?

Emre Kongar

Sevgili Hilmi, benim için esas olan akademisyenliktir tabii. Yazarlık onun yan ürünü ve ayrılmaz bir parçası olarak ortaya çıktı. En çok da günlük gazete yazılarında zorlanıyorum. Çünkü bütün yazılar gibi, bir kez elinizden çıktı mı sonsuza kadar onun yükünü üzerinizde taşıyorsunuz. Oysa günlük olaylar çok hızlı değişiyor. Doğru teşhis koymak, genel doğrulardan sapmamak ve bunu kısa bir günlük köşe yazısında ifade etmek çok zor. Kitaplarımı yıllara yayılan daha uzun sürelerde yazıyorum ama onlar konusunda daha rahatım.

Aysenur

Yeni kitap var mı bu aralar tezgahınızda?

Emre Kongar

Sevgili Ayşenur, evet, hem de birden çok. Faşizm üzerine bir kitap var. Türk Toplum Bilimcileri III var. Bir roman ve bir araştırma kitabı daha var.

Adem İrfan
Hocam çok seviyoruz sizi…
Demokrasi insanları sayar halbuki onları tartmak gerekir (ludwig wittgenstein)
En önemli davamızı tutup bilgisizliğin, adaletsizliğin ve kararsızlığın anası olan halkın oyuna bırakıyoruz. Akıllı bir insanın, hayatını düşüncesiz bir sürünün oyuna bırakması akıl karı mıdır? (montaigne)
Hocam elbette her insan eşit haklara ve fırsatlara sahip olmalıdır. Ancak yukarıdaki özdeyişler hak verilmeyecek cinsten de değil.
Bir şeyin çok olması her zaman doğru olması anlamına mı gelir.? Demokrasi sadece diğerleriyle kıyaslarsak mı en doğru yönetim biçimidir?

Emre Kongar

Sevgili Adem, ben de sizi, gençleri çok seviyorum. Yani hani derler ya “Kalp kalbe karşıdır” diye… İşte öyle bir durum var aramızda herhalde…

Sevgili Adem, demokrasi sadece çoğunluk kararlarının egemen olduğu bir rejim değildir. Temel hak ve özgürlükler, yani ifade özgürlüğü, muhalefet özgürlüğü, inanç özgürlüğü gibi özgürlükler çoğunluk tarafından da sınırlanamaz ve kısıtlanamaz. Bunların güvencesi ise yargıdır. Onun için demokrasiyi içlerine sindirememiş olan bütün siyasal iktidarlar yargının gücünü sınırlamaya, kendi egemenlik alanlarını genişletmeye çalışır.

Evet, sevgili Adem, sonuç olarak, demokrasi çok kusurlu olmakla birlikte, öteki rejimlere göre en az sakıncalı olanıdır. Bu konuda benim “Demokrasimizle Yüzleşmek” adlı kitabıma bakarsanız, hoşunuza gidebilir.

Miralay

Bence bu ülkenin gelmiş geçmiş en büyük entellektüellerinden birisiniz. Mehmet Barlas da öyle. Ve ikinizi Yorum Farkı’nda izlemekten büyük mutluluk duyuyorum. Önümüzdeki sezon yorum farkı devam edecek mi acaba?

Emre Kongar

Sevgili Miralay, (takma isim mi acaba?) güzel sözlerinize çok teşekkür ederim. Çok onur duydum. Evet Barlas da çok bilgili ve çok efendi. Daha çok hükümet uygulamalarını haklı göstermeye çalışıyor, ben ise daha çok nesnel gerçeklikler üzerinde duruyorum. Bir aksilik olmazsa, yeni sezonda da uygarca tartışmaya devam edeceğiz.
Aslı Birkan

Sizinle yapılan nehir söyleşiyi okudum dün gece bitirdim. inanılmaz güzeldi. türk toplumun acilen bir emre kongar belgeseline ihtiyacı var. böyle bir düşünceniz var mı? ya da size bir yönetmen bu öneriyle gelse kabul eder misiniz?

Emre Kongar

Sevgili Aslı, beni çok onurlandırdın. Bana soru soracakların bir hazırlık yapması, hakkımda bir şeyler okuması, onların bana değil, kendilerine verdikleri değeri gösterir. Seni kutluyorum. Belki ilerde bir belgesel de yapılabilir. Ciddi bir yapımcıdan bir öneri gelirse neden kabul etmeyeyim!

Nedim Erdinç

Öncelikle sizi One Dergi’de görmekten çok mutlu olduk. Genel olarak medyada bir üslup sorunu var. Bu durumdan rahatsız oluyor musunuz?

Emre Kongar

Sevgili Nedim, ben de sizle konuşmaktan çok memnun kaldım. Gençleri çok seviyorum. Çok önemsiyorum. Ne mutlu bana ki One Dergi böyle bir olanak verdi.

Evet, medyadaki üslup sorunu beni de çok tedirgin ediyor… Reyting uğruna sert polemikler, hakaretler ve benzeri yakışıksız olaylar ekrana yansıtılıyor. Bir bölümü de özellikle yapılıyor. Ben popüler kültürün bu özelliğine karşı yine popüler kültür içinde mücadele edilmesi gerekliliğine inanıyorum. Onun için Barlas’la “Yorum Farkı” programını yapıyorum: Bu iş seviyeli olarak nasıl gerçekleştirilebilir diye örnek olması için.